Organy wydające akty prawne (parlamentaryzm)

ODPOWIEDZ
Awatar użytkownika
Marcel Hans
Trizondal
Posty: 4706
Rejestracja: sobota 28 mar 2015, 16:30
Data V-narodzin: 0-11-2006
Miejsce V-Zamieszkania: Rottera (Dalmencja)
V-Pochodzenie: Trizondal
ID: TRI-003

Organy wydające akty prawne (parlamentaryzm)

Post autor: Marcel Hans » piątek 30 paź 2015, 22:42

Data powstania: 13.11.2009
Miejsce pierwotne wygłoszenia: Szkoła Administracji i Dyplomacji (RSiT)
Autor: Marcel Hans
(idź do źródła)


Na czerwono oznaczono komentarze dotyczące obecnej sytuacji prawnej Trizondalu. Kursywą odniesienia do RSiT, już nieaktualne.
Nadszedł weekend, więc pora na kolejny wykład. Rad jestem z ostatniej dyskusji pod wykładem mam nadzieję, że ten także się takowej doczeka. Natomiast dzisiaj będzie o najczęściej występujących organach, które nazwiemy źródłami prawa w parlamentaryzmie. Dlaczego w parlamentaryzmie? Bo ten występuje niemal w każdym ustroju w v-świecie. Monarchia absolutna to już przeszłość, bo nie ma ona racji bytu. Wprawdzie monarchie dalej panują w v-świecie to mimo wszystko państwa monarchistyczne mają konstytucje i parlamenty z dużą ich rolą. Oczywiście dokonuję tutaj sporego uproszczenia, jednak przez słowo parlamentaryzm mam na myśli wszystkie te demokratyczne struktury bądź chociaż pseudodemokratyczne.

I Władca (prezydent/cesarz/król itd.)
W v-świecie przyjął się obecnie model władcy jako reprezentanta państwa, stąd jego uprawnienia w państwach aktywnych maleją i są przenoszone na barki parlamentu bądź innych organów bardziej od władcy niezależnych. Jednak w większości v-państw, a inaczej niż w krajach Europy Środkowo-Wschodniej (przynajmniej Polski) władca ma prawo wydawać akty prawne rangi ustawy. Zazwyczaj wydawane są dekrety z mocą ustawy (w RSiT edykty z mocą ustawy) oraz dekrety (edykty) zwykłe. Taki edykt jest na równi z ustawą. Do niedawna istniała jeszcze w RSiT myśl aby dekretowi nadać specjalną rangę, tak aby podlegał on uchyleniu przez parlament tylko w ciągu 14 dni od jego wydania. Byłoby to oczywiście pewnym zamachem na władzę parlamentarną, ale także utrudnieniem. Bo jeśli dekret był faktycznie tymczasowy i musiał być uchwalony nowy akt prawny regulujący tą kwestię dokładniej to parlament byłby skazany na władcę. Ten może wydawać jeszcze rozporządzenia, postanowienia oraz wszystkie inne akty prawne. Jeszcze jeden jest akt wyjątkowy dla władcy - obwieszczenie. Najczęściej w akcie takim zawiera się wyniki wyborów itp.
[W Trizondalu dekrety i każdy inny akt prawny można uchylić tylko na mocy Veta Publicznego, poprzez zebranie podpisów od 60% obywateli - przypis mój, 30.10.15]

II Rząd i pomniejsze władze wykonawcze
Rząd i inne władze wykonawcze podlegają zazwyczaj władcy lub co spotyka się rzadziej parlamentowi. W Polsce przyjęty jest system rady, oznacza to, że Rada Ministrów podejmuje decyzje kolegialnie (w głosowaniu) natomiast w mikronacjach zazwyczaj używa się stylu wodzowskiego, gdzie ministrowie są do pomocy władcy i muszą się z nim zgadzać. Wynika z tego wprost, że uprawnienia do wydawania aktów prawnych wynikają jedynie z ustaw i dekretów z mocą ustawy. A więc członek rządu wydać może rozporządzenie, postanowienie itp. ale musi to oprzeć na jakimś innym prawie, bo są to akty wykonawcze.

III Parlament
Parlament jest szczególnym rodzajem władzy. Zazwyczaj to główny fundament władzy ustawodawczej jednak bez bezpośredniego wpływu na władzę wykonawczą. Parlament przyjmuje więc ustawy (najwyższe po konstytucji, a równe dekretom z mocą ustawy akty prawne). Parlament może też przyjąć uchwałę, jest to jednak akt dość szczególny, bo zazwyczaj nie jest wiążącym. Uchwała jest odpowiednikiem postanowienia jeśli powołuje kogoś na jakieś stanowisko, albo wyrażeniem stanowiska parlamentu w każdym innym przypadku. Parlament RSiT jest wyposażony w możliwość uchylania w drodze uchwał rozporządzeń, postanowień i każdych innych aktów prawnych RSiT. Warto zaznaczyć, że ustawę może uchylić tylko inna ustawa, bądź dekret z mocą ustawy bądź konstytucja.
[W Trizondalu formę parlamentu spełnia obecnie Inicjatywa Publiczna, gdzie autor projektu musi zebrać podpisy 50% obywateli oraz głowy państwa by projekt wszedł w życie. Uchylić przepisy można przez Veto Publiczne. - przypis mój, 30.10.2015]

IV Samorząd
Jest to przypadek specjalny, który raczej powinien być mniej omawiany. Samorząd to przede wszystkim miasta. Każde miasto w RSiT ma swój statut, który jest czymś w rodzaju regionalnej konstytucji. Jednak jest on podporządkowany wszystkim aktom prawnym wydawanym przez organy wyżej wymienione (inaczej sprawa ma się w federacji). Czym się różnie statut od konstytucji? Statut stanowi o sprawach miasta, o każdym chodniku, o każdej dzielnicy (to przejaskrawienie oczywiście), a konstytucja o sprawach ogólnych państwa. Można więc rzecz, że statut to akt wykonawczy jednak z pewnymi ustępstwami od tej zasady, bo nie musi on mieć jak postanowienie i rozporządzenie aktu odgórnego, na który ma się powołać. Władze miejskie wydają też postanowienia i rozporządzeni na mocy statutu i ustaw.
[W Trizondalu nie ma przepisów sankcjonujących istnienie miejscowości. Swoje statuty mają natomiast regiony. Podstawą do wydania statutu jest konstytucja określająca swobody prawne i faktyczne władz i mieszkańców regionów względem centrali. Statut ją wykonuje określając szczegóły korzystania z tych swobód. - przypis mój, 30.10.2015]

A więc mamy akty prawa ustawodawczego i wykonawczego. Wykonawcze określają normy zawarte w prawie ustawodawczym. Zazwyczaj wykonawcze są bardziej szczegółowe, bo łatwiej i szybciej można je zmienić. Istnieje jeszcze instytucja precedensu sądowego (w świecie realnym - Wlk. Brytania), natomiast nie znam jej z v-świata. Polega ona na tym, że wyrok sądowy jednego sądu może stanowić oparcie dla wyroku sądowego tej samej instancji, albo niższej ale w innej, lecz bliźniaczej sprawie. Przy czym aby doszło do precedensu wyrok nie może zostać uchylony. Jednak to już na prawdę wyższa szkoła jazdy. Podsumowując, tak wygląda hierarchia aktów prawnych: konstytucja, ustawa = dekret z mocą ustawy, rozporządzenie, postanowienie, inne. Traktaty międzynarodowe są albo ważniejsze od konstytucji (przykład RSiT [w okresie zależności od Sarmacji - przypis mój, 30.10.2015]), albo ważniejsze tylko od ustawy zwykłej. Dodatkowo hierarchia zależy od poszczególnych państw.
(-) Marcel Hans,
honorowy obywatel Trizondalu

ODPOWIEDZ

Wróć do „Wydział Prawa i Działalności Państwowych”